Emir Cümleleri (Imperatives)

İngilizcede Emir Cümleleri (Imperatives), karşımızdaki kişiye bir emir vermek, talimat sunmak, bir ricada bulunmak veya bir uyarıda bulunmak için kullandığımız en net ve en kısa cümle yapısıdır.

Bu konunun en harika ve en kolay tarafı şudur: Özne yoktur ve fiil (eylem) tamamen yalındır. Yani cümlenin başına I, You, He, She gibi kelimeler koymayız, fiilin sonuna da hiçbir ek (-s, -ing, -ed) getirmeyiz. Cümleye doğrudan yapmak istediğimiz işi (fiili) söyleyerek başlarız.

Mantığını kolayca kavrayabilmen için konuyu iki ana başlıkta inceleyelim:

1. Olumlu Emir Cümleleri (Yap!)

Karşımızdakine bir şeyi yapmasını söylerken, fiili sözlükten çıktığı gibi en yalın haliyle cümlenin en başına koyarız.

• Open the door. (Kapıyı aç.)

• Sit down. (Otur.)

• Listen to me. (Beni dinle.)

• Turn right. (Sağa dön. ➔ Tarif ederken)

2. Olumsuz Emir Cümleleri (Yapma!)

Karşımızdakine bir şeyi yapmamasını, yani o eylemi yasakladığımızı söylerken cümlenin en başına sadece "Don't" (Do not) kalıbını getiririz. Don't kelimesinden sonra yine fiili tamamen yalın yazarız.

• Don't open the door. (Kapıyı açma.)

• Don't talk in class. (Derste konuşma.)

• Don't touch that. (Ona dokunma! ➔ Uyarı)

• Don't worry. (Endişelenme.)

💡 Hayat Kurtaran 3 Küçük İpucu

1. Emir Cümlesini Kibarlaştırmak (Please)

Emir cümleleri bazen kulağa çok sert veya kaba gelebilir. Bunu engellemek ve cümleyi tatlı bir ricaya dönüştürmek için cümlenin başına veya sonuna "Please" (Lütfen) kelimesini ekleyebilirsin.

• Open the window, please. (Lütfen pencereyi aç.)

• Please don't make noise. (Lütfen gürültü yapmayın.)

2. "Ol" veya "Dur" Demek İçin (Be)

Eğer emir cümlemizde gitmek, gelmek, açmak gibi hareket bildiren bir fiil yoksa; bunun yerine "Sessiz ol", "Dikkatli ol", "Hazır ol" gibi bir durum anlatmak istiyorsak cümleye olmak anlamına gelen "Be" ile başlarız:

• Be quiet! (Sessiz ol!)

• Be careful! (Dikkatli ol!)

• Don't be late. (Geç kalma.)

3. "Hadi Yapalım" Demek İçin (Let's)

Eğer emri sadece karşındakine değil, kendimizi de dahil ederek bir grup olarak yapmak istiyorsak (yani teklif sunuyorsak) cümleye "Let's" (Hadi) ile başlarız:

• Let's go! (Hadi gidelim!)

• Let's don't stay here. (Hadi burada kalmayalım.)

Özet Tablo 🗺️

Durum	Formül	Örnek Cümle	Türkçe Anlamı
Olumlu Emir	Fiil + Nesne	Close your book.	Kitabını kapat.
Olumsuz Emir	Don't + Fiil	Don't close your book.	Kitabını kapatma.
Kibar Rica	Fiil + ..., please	Help me, please.	Bana yardım et, lütfen.
Durum Emri	Be + Sıfat	Be patient.	Sabırlı ol.